ჯორბენაძის ქუჩა

ძველი თბილისის ერთი დანგრეული და მოუწესრიგებელი ქუჩის რეკონსტრუქციიდან თითქმის 3 წელი გავიდა. არქიტექტორ ვიქტორ ჯორბენაძის ქუჩა მეტეხის კლდეზე გადმოკიდებული აივნიანი სახლების უკანა მხარეა.

ვიქტორ ჯორბენაძის ქუჩა

პირველი ფოტო ქუჩის ბოლოდან გადავიღე, ციხის ნანგრევებიდან. Read more

სურათი რომელიც ყველას უნდა მიისაკუთროს

ზოგადად არ მიყვარს ფოტოფილტრების გამოყენება, მაგრამ instagram-ის ფოტოები წარმოუდგენელია მათ გარეშე. მეც ავდექი და ერთი რამდენიმე წლის წინ გადაღებული ფოტო “გავფილტრე”.

“ინსტაგრამზე” ჩატვირთული ეს ფოტო “ფეისბუკზეც” გამოქვეყნდა, იქ ბევრმა მოიწონა, შემდეგ ერთმა “ფრენდმა” გადაიწერა, რომლისგანაც ძალიან ბევრმა გააზიარა. ორი კვირის შემდეგ კი ამ ფოტოს, ავტორის მითითების გარეშე, შემთხვევით წავაწყდი ფეისბუკის ერთ-ერთი მომხმარებლის გვერდზე, მისგან ბევრი იზიარებდა. დარწმუნებული ვარ სხვა ბევრიც ასე მოიქცა, ყველა მათგანს ამ ფოტოს მისაკუთრების სურვილი შევამჩნიე. რა არის მიზეზი? ალბათ ინსტაგრამის ფილტრი?

როგორ იცვლება ქალაქი

ძველ თბილისში ამ 3-4 წლის წინ აღდგენილი და გალამაზებული ადგილები მოვიარე, რამდენიმე ქუჩას ფოტო გადავუღე და რეკონსტრუქციამდელ და აღდგენის შემდეგ არსებულს შევადარე. ძველი თბილისის რეაბილიტაციას ბევრი მოწინააღმდეგე ჰყავდა, ძირითადად პოლიტიკური მოსაზრებების გამო, ახლა კი იმას, რაც ხდება არავინ აპროტესტებს 🙁 თანდათან სხვადასხვა ფოტოშედარებებს გამოვაქვეყნებ, დავიწყებ ბეთლემის ქუჩა 35-ით.

tbilisi-betlemi-35-2007

2007-2008 წ+. ფოტო თავად მეტყველებს ყველაფერზე.

tbilisi-betlemi-35-2011

2011 წ.

ბეთლემის ქ. 35

2014 წ. ამ ფოტოზე ადვილი შესამჩნევია ის ვანდალიზმი, რასაც განიცდის გადასახადის გადამხდელთა ფულით აღდგენილი და გალამაზებული ქონება. იმის ნაცვლად, რომ ძველი ქალაქის ერთ-ერთი ეზოს კედელზე ქუჩის და ნომრის აღმნიშვნელი აბრა მიემაგრებინათ, ნომერი უშნოდ და უგემოვნოდ მიაწერეს, ხოლო დამუშავებული მერქნისგან დამზადებულ ხის ჭიშკარზე ასევე შეუფერებლად და გაუგებრად მიაწერეს ავტომობილის გაჩერების ამკრძალავი წარწერა, ვითომ პარკირების ამკრძალავი საგზაო ნიშნები ჯერაც არ გამოუგონიათ. ის, რომ ქვაფენილი ბალახმა დაფარა რაღა მოსატანია. 🙁

თბილისის ავთენტურობის ამბავი

ბევრისგან მსმენია, რომ ძველი თბილისის ნაწილმა რეკონსტრუქციის შემდეგ ავთენტურობა დაკარგა, ხშირად მიკამათია ამის გამო. კარგად მახსოვს რა მდგომარეობა იყო იმ უბნებში სადაც აღდგენითი სამუშაოები ჩატარდა და რა მდგომარეობაა ახლა. თვალსაჩინოებისთვის რამდენიმე ფოტო.

გორგასლის I შესახვევი ქ. N7

before-after

სალამის ქ. N14 Read more

სასტუმრო ლონდონი

ყოფილი სასტუმრო ლონდონის სადარბაზო

მეცხრამეტე საუკენის დასაწყისიდან მოყოლებული, სასტუმრო „ლონდონს“ გერმანელები ამუშავებდნენ, რიხტერების ოჯახი. უამრავი მოგზაური ახსენებს ამ სასტუმროს და მხოლოდ და მხოლოდ – დადებითად. თითქმის ყველა ამბობს, რომ ეს იყო საუკეთესო სასტუმრო კავკასიაში, ბევრი – საუკეთესო იყოო რუსეთში, ხოლო ერთი იმასაც კი ამბობს, მსოფლიოში არ მინახავსო ასეთი კარგი სასტუმრო. რით იყო „ლონდონი“ გამორჩეული? „აქ იყო კარგად შერწყმული ოჯახური სტუმართმოყვარეობის მოდელი, როდესაც სასტუმროს მეპატრონე პირადად იცნობს ყველა კლიენტს, პირადად ზრუნავს მათზე, ეს ოჯახური სიმყუდროვის ატმოსფერო და, მეორე მხრივ, ძალიან მაღალი სტანდარტები მომსახურების, კვების. იქ რესტორანიც იყო და ყველაფერი, რაც კი შეიძლება შესთავაზოს სასტუმრომ კლიენტს, პირადად ზრუნავს მათზე, ეს ოჯახური სიმყუდროვის ატმოსფერო და, მეორე მხრივ, ძალიან მაღალი სტანდარტები მომსახურების, კვების. იქ რესტორანიც იყო და ყველაფერი, რაც კი შეიძლება შესთავაზოს სასტუმრომ კლიენტს. აი, ამით მიაღწია „ლონდონმა“ მაღალ სტატუსს, რომელიც მას ჰქონდა დიდი ხნის მანძილზე, დაარსებიდან დახურვამდე, ორმოცი წელი, თითქმის”. (ფრაგმენტი რადიო “თავისუფლების” გადაცემიდან).

სასტუმრო “ლონდონის” სადარბაზო ახლა

ყოფილი სასტუმრო ლონდონი

ჭერზე გამოსახული ქალაქი. (ვცდილობ დავადგინო რომელი ქალაქია)

ნახატი სასტუმრო "ლონდონის" ჭერზე

სადარბაზო

სასტუმრო ლონდონის სადარბაზო

გასაგებია, რომ ბოლშევიკებმა და კომუნისტებმა არაფერი დააკლეს ამ შენობის განადგურებას, მაგრამ გაუგებარია იმ ჩინოვნიკის თუ ჩინოვნიკების მოტივაცია ვინც რამდენიმე წლის წინ ელექტროკაბელების გაყვანის პროექტი ამგვარად დაამტკიცა.

სასტუმრო "ლონდონის" სადარბაზო

“მეიდან ბაზარი”

მეიდან ბაზარი

რამდენიმე წლის წინ თბილისის რეაბილიტაციის აქტიური ფაზის დროს, გორგასლის მოედნის ქვეშ, მიწისქვეშა გადასასვლელი გააკეთეს. არადა თბილისში მიწისქვეშა გადასასვლელით სარგებლობა იქაც კი არ არის მოდაში სადაც გადატვირთული მოძრაობაა. შესაბამისად გორგასლის მოედნის მიწისქვეშა უფუნქციოდ დარჩა და მალე ჩაიკეტა. ორი კვირის წინ აქედან ანტისანიტარიის საშინელი სუნი ამოდიოდა.

გვირაბი, მეიდან ბაზარი

ორი დღეა მიწისქვეშა გადასასველი “მეიდან ბაზრად” (კომპანიის აბრევიატურა ასეთია, წესით ეს ორი სიტყვა ერთად უნდა იყოს – მეიდანბაზარი) გამოცხადდა და იქ ძირითადად ტურისტული პროდუქციისთ ვაჭრობა დაიწყო.

ღვინის თაროები

მეიდანბაზარში ჩასვლისთანავე თვალში გეცემათ ღვინის სტენდების მრავალფეროვნება.

ჩურჩხელები

ჩურჩხელები 2-3 ლარად. აქვე შეიძლება ჭაჭის არყის დაგემოვნებაც.

ჭაჭა

ღვინის შეძენის მსურველებს კონსულტაციას უწევს აქაური პერსონალი.

კონსულტაცია

ღვინის გვერდით იყიდება ღვინის მისართმევად საჭირო ტრადიციული საშუალებები.

ყანწები

ყანწები და დოქები.

დოქები

გვირაბის სიღრმეში ტურიზმის ეროვნული ადმინისტრაციის საინფორმაციო სტენდიც არის, სადაც რუკებს და სხვა საინფორმაციო მასალებს უფასოდ არიგებენ.

მეიდან ბაზარი

აქვე უნდა შეიძლებოდეს ჩამოჯდომა და ღვინის, ჩურჩხელის ან ჭაჭის დაგემოვნება… ქართული ჩაიც არ აწყენდა ამ გარემოს, მაგრამ ვერსად ვიპოვე.

ვერცხლის ნაწარმი

გვირაბის სიღრმეში საიუველირო ნაწარმიცაა და სხვა ტურისტული სუვენირები.

სუვენირები

ფასებიც “ტურისტულია”, ანუ მაღალი, არარეალური.

20 ლარიანი ფინჯანი

ბუბა კიკაბიძეს მიმინოს ღიმილი რომ დაეპატენტებია ტურისტული პროდუქციის მწარმოებლებისგან მნიშვნელოვან შემოსავალს მიიღებდა 🙂

ბუბა - "მიმინო"

გვირაბის მეორე ბოლო, შარდენის ქუჩაზე ამოსასვლელი, უფრო საგამოფენო დარბაზსს წააგავს.

მეიდან ბაზარი, შარდენის ქუჩა

თბილისი ნარიყალას ციხის ფერდობიდან

თბილისი, მეტეხი

ნარიყალას ციხის ფერდობზე მოწყობილი საფეხმავლო ბილიკიდან მშვენიერი ხედები იშლება.

აბანოთუბანი, მეტეხი

მშვიდობის ხიდი მტკვარზე, იუსტიციის სახლი და ახალი საბაგირო გზა. Read more

ძველი თბილისის რეკონსტრუქციის შეფასება

ერთგვარ მოდად ჩამოყალიბდა ლაპარაკი იმაზე, რომ ძველი თბილისის რეაბილიტაცია გიფსოკარდონით განხორციელდა, ან კიდევ საერთოდ რეაბილიტაციის ნაცვლად დაანგრიეს. არადა რეალობა სხვაგვარია.

დავით აღმაშენებლის გამზირი

ხშირად, ხალხის ნაწილი საკუთარ თვალებზე მეტად სხვის აზრს უფრო მეტად ენდობა. აი რას ამბობს ცნობილი ურბანისტი ლადო ვარდოსანიძე თბილისში, ლეღვთახევისა და აღმაშენებლის გამზირის რეაბილიტაციის შესახებ, ასევე შემოვლითი რკინიგზის პროექტზე.

პანორამა თბილისის ვარიანტები

პანორამა თბილისის” პრეზენტაციის უფრო დეტალური ვერსია, რომელშიც მოცემულია თავისუფლების მოედნისა და ერეკლეს მოედნის რამდენიმე სხვა ვარიანტი.

panorama-tbilisi-001 panorama-tbilisi-002 panorama-tbilisi-003 Read more

აღმაშენებლის გამზირი

დავით აღმაშენებლის გამზირი

ეს ფოტოები აღმაშენებლის გამზირის რეაბილიტაცია-რეკონსტრუქციის პირველი ეტაპის დასრულებისთანავე, 2011 წლის ნოემბრის ბოლოს გადავიღე. ძალიან ლამაზი იყო, მიუხედავად იმისა, რომ დღემდე კამათისა და აზრთა სხვადასხვაობის თემად რჩება რეკონსტრუქციის პროცესი.

აღმაშენებლის გამზირი

რეკონსტრუქციის შედეგად ძველი იერი დაუბრუნდა და გალამაზდა უამრავი ევროპული ყაიდის შენობა. ასეთი თბილისი პრაღას, მიუნხენს და ვარშავას ჰგავს.

მიხაილოვის გამზირი

ამ წმინდა, ევროპულ არქიტექტურას ორგანულად ერწყმის აზიური ელემენტები.

აივნები აღმაშენებელზე

აზიურთან ერთად, გამზირის არქიტექტურაში, კიდევ უფრო ორგანულად ჩაეწერა მოდერნიზებული საბჭოთა შენობები.

საბავშვო თეატრი

ნოდარ დუმბაძის სახელობის თეატრი და ჯანსუღ კახიძის სახელობის მუსიკალურ-კულტურული ცენტრი.

ილიკო სუხიშვილისა და ნინო რამიშვილის სახელობის ნაციონალური ბალეტი

მარჯანიშვილის მოედნის მოდერნიზებული სტალინური არქიტექტურა.

მარჯანიშვილის მოედანი

ასევე, ერთიანი კომპლექსის ორგანულ ნაწილად იქცა 90-იანი წლების უსახური ნაგებობები.

აღმაშენებლის გამზირი

90-იანების რკინის მიშენება მეტრო მარჯანიშვილთან.

მიშენება

მარჯვნივ მოჩანს რკინიგზელთა კულტურის სასახლე. მისი ახლანდელი დანიშნულება ზუსტად არ ვიცი.

რკინიგზელთა კულტურის სასახლე

ისევ არქიტექტურული ეკლექტიკა.

პლეხანოვის სახლები

განახლებული სილამაზეც კი უძლურია უკულტურობასთან და უწესობასთან. ავტომობილის დგომის ამკრძალავი ორი ნიშნის მიუხედავად ტროტუარზე, ჭიშკრის წინ, ჭუჭყიანი და აჭრელებული ავტომობილის პარკირება ერთეულ შემთხვევას არ წარმოადგენს.

სილამაზე

ესეც რომ არ იყოს, ამ უნიკალურ არქიტექტურას და რეკონსტრუქციისთვის დახარჯულ სახსრებს ფასს უკარგავს ავტოტრანსპორტის ნაკადი. აღმაშენებლის გამზირი ცენტრალურ მაგისტრალად არის გადაქცეული და სავალი ნაწილის ორივე მხარეს პარკირების ადგილებია.

აღმაშენებელის გამზირი

უზღვავი რაოდენობის სამარშრუტო ტაქსები, ავტობუსები და პერსონალური ავტომობილები, ასევე სავალ ნაწილზე მორბენალი ქვეითად მოსიარულენი ამ ადგილისთვის შეუფერებელ ქაოსს ქმნიან.

მარშუტკა პლეხანოვზე

კარგი იქნებოდა გამზირის სატრანსპორტო ფუნქცია რეკონსტრუქციასთან ერთად შეცვლილიყო, მაგრამ ამაზე თითქმის არავინ საუბრობს.

აღმაშენებლის პროსპექტი

სამაგიეროდ გაუთავებლად ლაპარაკობენ და უკვე ბევრმა დაიჯერა კიდეც, რომ აღმაშენებლის გამზირი “გიფსოკარდონში ჩასვეს” (იგულისხმება ძირითად სარემონტო მასალად გიფსოკარდონის გამოყენება.)

ვეტცელის სასტუმრო

გიფსოკარდონი იმხანად ოპოზიციურად განწყობილი, ახლა კი მმართველი პოლიტიკური ძალის აქტიურმა მხარდამჭერებმა ვეტცელის სასტუმროს კედლებზე აღმოაჩინეს. ეს მსუბუქი სამშენებლო მასალა მიმაგრებული იყო ამ ულამაზესი შენობის პირველი სართული ქვედა ნაწილზე, იმ ადგილზე სადაც შენობა ტროტუარს ერწყმის. “უხარისხო რეკონსტრუქციის” დასამტკიცებლად ვანდალებმა გიფსოკარდონი დაამსხვრიეს, ფოტოები გადაუღეს და მედიაც ააჭრელეს.

ვეტცელის სახლი

ამ ფოტოზეც ჩანს, რომ შენობის შიდა ნაწილი ცარიალია და გაურემონტებელი. საქმე ისაა, რომ ვეტცელის ისტორიულ ნაგებობას კერძო მესაკუთრე ჰყავს და სანამ ინვესტორი საფუძვლიან რეკონსტრუქციას ჩაატარებდა გამზირის რემონტისას შენობის ფასადის დროებით მოპირკეთდა. სწორედ ამიტომ, მარმარილოს ფილების დამაგრებამდე ვეტცელის შენობის საძირკველს გიფსოკარდონი დროებით მიაწებეს. ამ ულამაზესი შენობის რეკონსტრუქცია ახლაც მიმდინარეობს.

კინოთეატრი აპოლო

თუ ვეტცელის აღდგენა გრძელდება ჯერჯერობით გაურკვეველი რჩება ისტორიული კინოთეატრის “აპოლოს” რეკონსტრუქციის საკითხი.

აპოლო

კიდევ ერთი მნიშვნელოვანი ისტორიულ-არქიტექტურული ძეგლი აღმაშენებლის გამზირზე.

ებრაული სახლი

გამზირზე მდებარე მრავალფეროვანი არქიტექტურის რეკონსტრუქციის შედეგი კიდევ უფრო თვალსაჩინო გახდა დიდი ზომის, უფორმო ჭადრების ამოძირკვის შემდეგ. ხეების მოჭრას ბევრი მოწინააღმდეგე ჰყავდა, მაგრამ მათი შენარჩუნება შეუძლებელს ხდიდა ისტორიული, არქიტექტურული თუ კულტურული ძეგლების გამაგრებას. ჭადრების ფესვთა სისტემა ანგრევდა ძველი შენობების საძირკვლებს და კედლებს. ასევე იყო ათასგვარი ალერგიების მიზეზი.

აღმაშენებლის არქიტექტურა

დიდი ზომის ჭადრები, მცირე ზომის მწვანე ნარგავებმა შეცვალა.

აღმაშენებლის გამზირი

ახლა შენიშვნები. ნაწილი ზევით დავწერე რაც დაკავშირებულია ავტოტრანსპორტით შექნილ ქაოსთან. მეორე არის ის უხარისხობა რაც რესტავრირებული გამზირის ზოგიერთ ადგილზე შევამჩნიე.

უხარისხო ქვაფენილი

ქვაფენილის და მეტლახის დაგება ქართველი ხელოსნების სისუსტეა, ვერაფრით ისწავლეს 🙂

ამოვარდნილი ქვაფენილი

ბევრი ამ და სხვა უხარისხობას რეკონსტრუქციის ინიციატორის მიხეილ სააკაშვილის ხასიათს აბრალებს რაც სიჩქარის ძირითადი მიზეზიაო. მე კი საწინააღმდეგოში ვარ დარწმუნებული. ბევრგან მინახავს აუჩქარებლად შესრულებული სამუშაო, დამკვეთიც სხვა ყოფილა, თუმცა უხარისხობა მაინც პრობლემად დარჩენილა.

პლეხანოვი

მაინც ლამაზია 🙂

სახლი აღმაშენებელზე

ნამდვილი ევროპაა, კარგი იქნება მთელი მიმდებარე ტერიტორია ამგვარად აღადგინონ.

აღმაშენებლის გამზირი

პოსტებს გამზირის სხვა მონაკვეთებზე, რომლების რეაბილიტაცია მოგვიანებით განხორციელდა მომავალში მოვამზადებ.

გასეირნება ძველ თბილისში

ბოტანიკური ქუჩა

თუ კაცს გასეირნება გინდა სერიოზული თავსატეხის წინაშე დგები… ბევრი ფიქრისა და დისკუსიის შემდეგ არჩევანი ბოტანიკურ ბაღზე შეჩერდა. თუმცა იქამდე საჭიროა არანაკლებ საინტერესო, ახლახანს რეკონსტრუირებული “ბოტანიკური” ქუჩის გავლა.

ბოტანიკური ქუჩა

ქუჩა ძალიან ლამაზი და საინტერესოა, ამიტომ ეს პოსტი მთლიანად მას ეძღვნება.

ბოტანიკური ქუჩა

ქვაფენილიანი აღმართის ბოლოს ჯუმა-მეჩეთის მინარეთი მოჩანს. ამ მეჩეთის უნიკალურობა იმაშია, რომ მას სალოცავად იყენებენ, როგორც სუნიტი მუსულმანები, ასევე შიიტები. თუ ზურგსუკან გაიხედავთ სამების ტაძარს შეამჩნევთ.

ბოტანიკური ქუჩა   ბოტანიკური ქუჩა

მარჯვნივ განლაგებულ აივნიან შენობებს ნარიყალას ციხე გადმოჰყურებს. მოულოდნელად შენობების რიგი წყდება და კლდესთან შერწყმული ციხესიმაგრის პირას აღმოჩნდებით. Read more